Search
vrijdag 22 oktober 2021

Soorten

Elrits

Phoxinus phoxinus

Elrits Phoxinus phoxinus Jelger Herder

Elrits is een soort met een voorkeur voor schoon snelstromend water die bij ons voorkomt in de Grensmaas, een aantal beken in Zuid-Limburg en een beek op de oostflank van de Veluwe.


Herkenning

Elrits (Phoxinus phoxinus) komt uit de familie van de karperachtigen (Cypriniden) en is een langgerekt visje met een stompe eindstandige bek. De schubben zijn zeer klein en bijna niet zichtbaar. De rug is vaak donkerolijfgroen van kleur met onregelmatige vlekken op de flanken. De mannetjes krijgen tijdens de paaitijd een rode onderkant, een groene waas op de rug en pikzwarte vlekken op de flank. Elrits wordt tot circa 13 centimeter lang. Bij de exotische dikkopelrits beginnen rug- en buikvin op vrijwel gelijke hoogte. Bij de inheemse elrits begint de rugvin duidelijk achter de buikvinnen.

Elrits Phoxinus phoxinus Jelger Herder


 

Ecologie

 

Voortplanting

Vrouwtjes en mannetjes vormen voorafgaand aan de paai aparte scholen, de mannetjes arriveren het eerst op de paaigronden. Er wordt gepaaid op plaatsen met een grindrijke bodem. Het mannetje bewaakt een territorium waar hij het vrouwtje ontvangt om te paaien. Het vrouwtje legt de eitjes diep tussen het grind.

Levenswijze

Elrits is een soort van zuurstofrijke wateren. De paaitijd val in de periode april-juni waarin vrouwtjes meerdere legsels hebben. In de winter scholen elritsen samen op plaatsen met een lage stroomsnelheid en verschuilen zich daarbij tussen stenen. Het voedsel bestaat uit kleine ongewervelden, algen en detritus.

Elrits Phoxinus phoxinus

 

Verspreiding

De elrits komt in heel Europa voor ten noorden van de Pyreneeën, Alpen en Griekenland. Het verspreidingsgebied strekt zich uit tot in het noordwesten van Azië. In Nederland komt elrits voor in de Grensmaas, een aantal beken in zuid Limburg en een beek op de oostflank van de Veluwe. De populatie op de Veluwe is waarschijnlijk het gevolg van dieren die in het verleden ontsnapt zijn uit een nabijgelegen forellenkwekerij.

Elrits Phoxinus phoxinus Verspreidingskaart NDFF

 


 

Bedreiging en bescherming

In ons land is de elrits een zeldzame soort. Door watervervuiling en het normaliseren van beken is de soort in het verleden achteruit gegaan in Nederland. Door waterkwaliteitsverbeteringen, beekherstel en het opheffen van migratiebarrières neemt de soort de laatste decennia weer toe. Elrits is in Nederland beschermd onder de Wet natuurbescherming. Elrits heeft de status van 'gevoelig' op de Rode Lijst (Staatscourant 2015 nr. 36471).


 
 

Zie ook

Herkenning zoetwatervissen

 

Volgend artikel Europese meerval
Printen
4812

Theme picker

Over RAVON

RAVON voor de bescherming van amfibieen, reptielen en vissen

Beschermen doen we samen met vrijwilligers en donateurs

 

Kennis - informatie - onderzoek -advies

Privacy statement

 

Contact

Telefoon: 024-7410600
Email: kantoor@ravon.nl
Contactpagina


Adres Natuurplaza
(gebouw Mercator III)
Toernooiveld 1 6525 ED
Nijmegen

Route

Back To Top