De bijtschildpad is met een schildlengte tot 50 centimeter en een totale lengte van ongeveer een meter een van de grootste zoetwaterschildpadden. Door de bijtkracht, snelheid en lange hals is het zeer gevaarlijk deze soort te hanteren.
Kenmerken:
Door de scherpe randen van de bek, de enorme bijtkracht en de onverwacht lange nek die zeer snel uitgestrekt kan worden, is zelfs een kleine bijtschildpad gevaarlijk. Niet hanteren!
Ons klimaat is te koud voor succesvolle voortplanting, maar sommige dieren kunnen zich jarenlang handhaven. Bij verdere opwarming van het klimaat, valt in de toekomst succesvolle voortplanting niet uit te sluiten. Na de paring in het voorjaar en de bevruchting van de eieren gaat het vrouwtje meestal direct op zoek naar een geschikte afzetplaats; een ongeveer 12-18 cm diep nest in het zand dicht bij de oever van het water. Per jaar zet ze enige tientallen eieren af. De witte eieren zijn rond en hebben een doorsnede van ongeveer 2,3 tot 3,3 cm.
Vrijwel uitsluitend in het water levend; zelden zonnend aan te treffen. Voorkeur voor ondiepe stilstaande of matig stromende wateren of langs de oevers van diepere wateren die niet te steil zijn. Beweegt zich onder water lopend over de bodem voort.
Voedsel: zowel plantaardig als dierlijk materiaal en zelfs aas. Onder andere slakken, wormen, garnaaltjes, kreeftjes, waterinsecten en kleine vissen, kikkers en salamanders. Maar hij pakt ook watervogels, knaagdieren (ratten), etc.
In Nederland komen van nature geen zoetwaterschildpadden voor. Exotische zoetwaterschildpadden worden als huisdier gehouden. Uitgezette exemplaren komen in allerlei wateren voor; vooral in stedelijk gebied.
Het kaartje rechts toont alle (bij RAVON) bekende waarnemingen van deze soort in Nederland.
Vooralsnog is er geen trend bekend.
RAVON ontvangt graag waarnemingen van zoetwaterschildpadden en zeker ook vondsten van eieren. De gegevens kunnen worden ingevoerd via Telmee.nl of Waarneming.nl.
Deze soort staat niet op de Unielijst. Zoetwaterschildpadden worden in toenemende mate waargenomen in de vrije natuur.
Door de scherpe randen van de bek, de enorme bijtkracht en de onverwacht lange nek die zeer snel uitgestrekt kan worden, is zelfs een kleine bijtschildpad gevaarlijk. Niet hanteren!