Tel vier keer per jaar lettersierschildpadden in jouw buurt en help RAVON volgen of deze uitheemse soorten uit de Nederlandse natuur verdwijnen.
Ben je al jaren gefascineerd door slangen, heb je stevige veldervaring én ben je bereid je langdurig in te zetten voor serieus ecologisch onderzoek? Dan kun je een waardevolle bijdrage leveren aan het Slangenportaal of de Werkgroep Adderonderzoek Nederland (WAN).
In deze trajecten draait het niet om even een slang zien – het gaat om langjarige monitoring, met terugkerende bezoeken, zorgvuldige metingen en nauwkeurige registratie van individuele dieren. Alleen op die manier krijgen we inzicht in overleving, groei, verspreiding en terreingebruik van onze inheemse slangen.
Volg slangen jarenlang met zorgvuldige metingen en registratie. Zo krijgen we inzicht in hun overleving, groei, verspreiding en terreingebruik.
Als vrijwilliger werk je in een vast onderzoeksgebied volgens een zorgvuldig vastgelegde werkwijze. Tijdens je veldbezoeken zoek je gericht naar adders, gladde slangen en/of ringslangen. Gevonden dieren worden gemeten en gewogen, waarna identificatiefoto’s worden gemaakt van de kop, nek of buik, afhankelijk van de soort. Alle gegevens worden vervolgens ingevoerd in het Slangenportaal, zodat de waarnemingen kunnen worden gebruikt voor onderzoek en bescherming.
Het onderzoek vindt plaats buiten de gebaande paden, vaak in kwetsbare natuurgebieden waar weinig mensen komen. Daarom is zorgvuldig werken belangrijk en onderhoud je goed contact met de terreinbeheerder van het gebied.
Dit onderzoek vraagt om ervaring, nauwkeurigheid en een langdurige inzet. We zoeken vrijwilligers die al ervaring hebben met veldwerk, bij voorkeur met reptielen, en die zowel zelfstandig als samen met anderen kunnen werken. Je gaat zorgvuldig om met dieren, bent fysiek in staat om langere tijd in het veld te werken en vindt het leuk om je echt in een onderzoeksgebied te verdiepen.
Omdat de waarde van het onderzoek juist zit in het jarenlang verzamelen van gegevens, vragen we vrijwilligers zich voor meerdere jaren aan een gebied te verbinden. Daarnaast rekenen we erop dat je tijdens het veldseizoen minimaal tien bezoeken aan je onderzoeksgebied kunt uitvoeren. Bij voorkeur werk je samen met één of meerdere andere vrijwilligers, zodat de continuïteit van het onderzoek gewaarborgd blijft.
Slangenonderzoek is specialistisch en vraagt om een serieuze tijdsinvestering. Tijdens het veldseizoen, dat loopt van ongeveer maart tot en met oktober, voer je minimaal tien veldbezoeken uit, verspreid over het seizoen. Daarnaast besteed je tijd aan het verwerken van de gegevens, het controleren van foto’s en het afstemmen met andere vrijwilligers of de coördinator.
Omdat slangen zich niet altijd gemakkelijk laten vinden, zijn herhaalde bezoeken essentieel. Alleen door meerdere jaren op een consistente manier gegevens te verzamelen ontstaat een waardevolle dataset die inzicht geeft in de ontwikkeling van onze slangensoorten.
Een goede basiskennis van de Nederlandse slangensoorten is belangrijk. Daarnaast zijn geduld, nauwkeurigheid en doorzettingsvermogen onmisbare eigenschappen voor dit onderzoek. Je werkt met meetmateriaal, een weegschaal en een goede camera om de dieren zorgvuldig vast te leggen. Voor onderzoek aan adders zijn beschermende handschoenen nodig; deze kunnen via RAVON beschikbaar worden gesteld. Bovenal vragen we enthousiasme en de motivatie om je echt in het onderzoek te verdiepen.
Met jouw inzet lever je een directe bijdrage aan de bescherming van de Nederlandse slangensoorten. De gegevens die je verzamelt worden gebruikt voor onderzoek, natuurbeheer en beleid en helpen om leefgebieden beter te beschermen.
Daarnaast leer je veel over het gedrag en de ecologie van slangen, ben je actief buiten in prachtige natuurgebieden en kom je op plekken waar maar weinig mensen komen. Je ontmoet bovendien andere enthousiaste vrijwilligers met dezelfde passie voor reptielen en natuuronderzoek.
Als vrijwilliger maak je deel uit van een betrokken netwerk van natuurliefhebbers en onderzoekers die zich inzetten voor reptielen, amfibieën en vissen. Je ontvangt het magazine Schubben & Slijm en de jaarlijkse RAVON-Balans, waarin de resultaten van het onderzoek worden teruggekoppeld. Ook ben je welkom bij excursies, veldweekenden en de landelijke RAVON-dag en profiteer je van korting in de RAVON-webshop.
Daarnaast zijn er besloten WhatsApp- en Facebookgroepen waarin slangenonderzoekers ervaringen uitwisselen, vragen kunnen stellen en kennis met elkaar delen.
Denk je dat dit onderzoek goed bij je past? Meld je dan aan via het formulier. Op dit moment zoeken we vooral vrijwilligers voor gebieden in Noord- en Midden-Nederland waar de monitoring al loopt.
Houd er rekening mee dat het aantal beschikbare onderzoeksgebieden beperkt is. Een korte reisafstand tot het onderzoeksgebied en de bereidheid om je meerdere jaren in te zetten zijn daarom belangrijke voorwaarden. We kunnen helaas niet iedereen direct plaatsen. Wanneer specialistisch slangenonderzoek niet mogelijk blijkt, kijken we graag samen of een ander project, zoals het Meetprogramma Reptielen, beter bij je past.
Wil je eerst meer weten over het onderzoek? Bekijk dan de pagina van de Werkgroep Adderonderzoek Nederland (WAN) of de reportage van Vroege Vogels over de bijzondere adderpopulatie op de Wolfhezer Heide.
Ben je al actief als vrijwilliger en zoek je handleidingen of andere praktische informatie? Dan vind je alles terug in het VIP-portaal van RAVON.